کورتاژ چیست؟

کورت رحمی(به انگلیسی: Uterine Curette) ابزاری جهت تراشیدن آندومتر و محتویات رحمی است.این ابزار جهت تراشیدن رحم (کورتاژ) و نمونه برداری از بافت پوشاننده رحم، جهت ارسال به آزمایشگاه مورد استفاده قرار می‌گیرد.

انواع

  • هنی

برای تراشیدن لایه اندومتریال رحم به منظور تهیه بیوپسی مورد استفاده قرار می گیرد.
دارای لبه دندانه دار و با حلقه باز بوده و پهنای ٥ میلی متر و در ست دیلاتاسیون و کورتاژ ( D & C ) استفاده می شود.

  • هانتر

برای تراشیدن حفره رحم به کار می رود به طور معمول برای تخلیه رحم پس از ختم حاملگی دارای بدنه طویل و یک حلقه که عرض آن ٣ سانتی متر است در ست دیلاتاسیون و کورتاژ ( D & C ) و لاپاراسکوپی به کار می رود.

  • گرین

به منظور تراشیدن لایه اندومتریال و اندوسرویکال
دارای قابلیت انعطاف پذیری و انتهای برنده حلقوی شکل و دارای تیغه کند یا تیز می باشد نام های دیگر آن Sims, Thomas و Recamier می باشد. در در ست دیلاتاسیون و کورتاژ ( D & C ) و لاپاراسکوپی به کار می رود.

کورت

در موارد خونریزی‌های غیرطبیعی رحمی و اختلال عملكرد هورمونی، درمان طبی با استفاده از داروهای هورمونی صورت می‌گیرد ولی در صورت عدم پاسخ به درمان دارویی با رد شرایط پاتولوژیک دیگر، کورتاژ تشخیصی مطرح می‌گردد. در این روش جراح متخصص زنان در اتاق عمل در شرایط استریل و تحت بیهوشی عمومی از لایه داخلی رحم تکه‌برداری کرده و نمونه حاصل را جهت تشخیص به آزمایشگاه می‌فرستد.

کورت

کورتاژ تشخیص (D/C) یک روش تشخیصی – درمانی است که در موارد خونریزی­

کورتاژ تشخیص (D/C)  یک روش تشخیصی – درمانی است که در موارد خونریزی­‌های غیر طبیعی زنان کاربرد دارد. علل متعددی در ایجاد خونریزی­‌های غیر طبیعی زنان دخیل هستند از آن جمله می­­‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

 عدم تعادل هورمونی

 پولیپ­‌های آندومتر

 فیبروم­‌های رحمی (تومورهای خوش‌خیم رحم)

 هیپرپلازی آندومتر (رشد بیش از حد لایه داخلی رحم)

 تومورهای بدخیم رحمی

 سقط رویان (جنین)

در هر­گونه خونریزی غیرطبیعی باید بیمار از نظر علل  فوق کاملاً مورد بررسی قرار بگیرد. به‌طور طبیعی خانم‌ها در طول دوره باروری خود (۱۳-۱۲ سالگی تا ۵۵-۵۰ سالگی) هر ماه دچار خونریزی می­‌شوند که این خونریزی طبیعی دوره‌­ای، تحت عنوان قاعدگی یا عادت ماهیانه نامیده می­‌شود.

قاعدگی یا عادت ماهیانه خانم­‌ها در واقع ریزش لایه داخلی یا سطحی رحم (اندومتر) می‌­باشد که در فواصل منظم از شروع اولین عادت ماهیانه (منارک) تا زمان یائسگی (منوپوز) ادامه دارد. این خونریزی طبیعی و فیزیولوژیک در طول دوره باروری تقریباً ۴۰۰ تا ۵۰۰ بار تکرار می­‌شود.

هر‌گونه اشکال در روند سیکل می­‌تواند به خونریزی‌‌های غیرطبیعی منجر شود. آندومتر رحم لایه­‌ای است که تحت تأثیر هورمون­‌های تخمدان از جمله استروژن و پروژسترون قرار می‌­گیرد. قاعدگی طبیعی در اثر کاهش سطح هورمون پروژسترون زمانی­‌که آندومتر قبلاً تحت تأثیر استروژن قرارگرفته صورت می­‌گیرد. هر سیکل قاعدگی دارای دو بخش یا فاز است. فاز اول سیکل که آندومتر تحت تاثیر استروژن قرار می­‌گیرد. فاز «فولیکولار» و فازم دوم سیکل که اندومتر بیشتر تحت تاثیر پروژسترون قرار می­‌گیرد فاز «ترشحی» نام دارد. سیکل قاعدگی طبیعی معمولاً فواصل ۲۸ الی ۲۹ روز دارد، ولی فواصل بین ۲۱ تا ۳۷ روز را هم می‌‌توان طبیعی محسوب کرد. مدت خونریزی به‌طور طبیعی ۷ روز است و مقدار خونریزی بین ۲۰ تا ۸۰ میلی‌لیتر می‌‌باشد. این مقدار خونریزی حاوی ۱۰ تا ۳۵ میلی­‌گرم آهن می‌باشد. کسانی‌که هر ماه بیش از ۶۰ میلی‌لیتر خون از دست می­‌دهند به‌تدریج دچار فقر آهن می­‌شوند. توصیه می­‌شود این افراد تحت نظر پزشک از داروهای مکمل استفاده نمایند.

هر­گونه تغییری در میزان و مدت خونریزی طبیعی ماهانه باید بررسی شود. در مواردی­‌که در خونریزی‌‌های غیرطبیعی، اختلال در عملکرد هورمونی مطرح است ابتدا درمان طبی با استفاده از داروهای هورمونی صورت می­‌گیرد و در صورت عدم پاسخ به دارو یا رد شرایط پاتولوژیک دیگر، کورتاژ تشخیصی توصیه می­‌شود. کورتاژ می­‌تواند درمان سریعی برای کنترل خونریزی نیز باشد و همچنین با بررسی نمونه تهیه‌شده از نظر پاتولوژی، شرایط هورمونی فرد و وضعیت بافت اندومتر برای تیم پزشکی مشخص می­‌شود.

خطر هیپرپلازی و تومورهای بدخیم در زنان زیر ۳۵ سال، پایین است ولی خانم­‌ها در سنین قبل از یائسگی (منوپوز)، در خطر بیشتری قرار دارند.

در مواردی­‌که ۱۲ ماه بعد از قطع دائمی قاعدگی (یائسگی)، فرد دچار خونریزی شود (خونریزی بعد از یائسگی)، برای تشخیص و درمان احتیاج به کورتاژ تشخیصی می­‌باشد.

 D/C معمولاً تحت بی‌هوشی عمومی انجام می­‌شود ولی از طریق بی­‌حسی موضعی، نخاعی و اپی­دوارل نیز ممکن است انجام شود.

برای انجام این عمل بیمار در اتاق عمل روی تخت ژنیکولوژی قرار­گرفته و بعد از بی‌هوشی یا بی­‌حسی نخاعی، در شرایط کاملاً استریل، ابتدا معاینه لگن صورت می‌‌گیرد سپس سرویکس یا دهانه رحم با تناکولوم (ابزاری برای نگه داشتن دهانه رحم)، گرفته شده و با بوژی (ابزاری برای باز کردن دهانه رحم) شکل ۱، به‌آرامی دهانه رحم باز(dilate) می­‌شود، سپس با استفاده از کورت (ابزاری برای تراشیدن داخل رحم)، شکل ۲، از تمام جهت‌های رحم نسوج تراشیده شده و جهت پاتولوژی ارسال می­‌شود.

معمولاً این عمل عارضه‌­ای نداشته ولی از عوارض نادر آن، سوراخ شدن رحم (۶/۰%) و تب بعد از عمل (۵/۰%) گزارش شده است. عارضه سوراخ شدن رحم بسیار نادر بوده و بیشتر در رحم­‌هایی که به­‌شدت به سمت جلو (anteflexed) و یا عقب (retroflexed) خم شده باشد، تنگی­ دهانه رحم (cervical stenosis)، حاملگی یا بد­خیمی­‌های رحم وجود داشته باشد، اتفاق می‌­افتد.

های غیر طبیعی زنان کاربرد دارد. علل متعددی در ایجاد خونریزی­های غیر طبیعی زنان دخیل هستند از آن جمله می­­توان به موارد زیر اشاره کرد: عدم تعادل هورمونی پولیپ­های آندومتر فیبروم­های رحمی (تومورهای خوشخیم رحم) هیپرپلازی آندومتر (رشد بیش از حد لایه داخلی رحم) تومورهای بدخیم رحمی سقط رویان (جنین) در هر­گونه خونریزی غیرطبیعی باید بیمار از نظر علل فوق کاملاً مورد بررسی قرار بگیرد. بهطور طبیعی خانمها در طول دوره باروری خود (۱۳-۱۲ سالگی تا ۵۵-۵۰ سالگی) هر ماه دچار خونریزی می­شوند که این خونریزی طبیعی دوره­ای، تحت عنوان قاعدگی یا عادت ماهیانه نامیده می­شود. قاعدگی یا عادت ماهیانه خانم­ها در واقع ریزش لایه داخلی یا سطحی رحم (اندومتر) می­باشد که در فواصل منظم از شروع اولین عادت ماهیانه (منارک) تا زمان یائسگی (منوپوز) ادامه دارد. این خونریزی طبیعی و فیزیولوژیک در طول دوره باروری تقریباً ۴۰۰ تا ۵۰۰ بار تکرار می­شود. هرگونه اشکال در روند سیکل می­تواند به خونریزیهای غیرطبیعی منجر شود. آندومتر رحم لایه­ای است که تحت تأثیر هورمون­های تخمدان از جمله استروژن و پروژسترون قرار می­گیرد. قاعدگی طبیعی در اثر کاهش سطح هورمون پروژسترون زمانی­که آندومتر قبلاً تحت تأثیر استروژن قرارگرفته صورت می­گیرد. هر سیکل قاعدگی دارای دو بخش یا فاز است. فاز اول سیکل که آندومتر تحت تاثیر استروژن قرار می­گیرد. فاز «فولیکولار» و فازم دوم سیکل که اندومتر بیشتر تحت تاثیر پروژسترون قرار می­گیرد فاز «ترشحی» نام دارد. سیکل قاعدگی طبیعی معمولاً فواصل ۲۸ الی ۲۹ روز دارد، ولی فواصل بین ۲۱ تا ۳۷ روز را هم میتوان طبیعی محسوب کرد. مدت خونریزی بهطور طبیعی ۷ روز است و مقدار خونریزی بین ۲۰ تا ۸۰ میلیلیتر میباشد. این مقدار خونریزی حاوی ۱۰ تا ۳۵ میلی­گرم آهن میباشد. کسانیکه هر ماه بیش از ۶۰ میلیلیتر خون از دست می­دهند بهتدریج دچار فقر آهن می­شوند. توصیه می­شود این افراد تحت نظر پزشک از داروهای مکمل استفاده نمایند. هر­گونه تغییری در میزان و مدت خونریزی طبیعی ماهانه باید بررسی شود. در مواردی­که در خونریزیهای غیرطبیعی، اختلال در عملکرد هورمونی مطرح است ابتدا درمان طبی با استفاده از داروهای هورمونی صورت می­گیرد و در صورت عدم پاسخ به دارو یا رد شرایط پاتولوژیک دیگر، کورتاژ تشخیصی توصیه می­شود. کورتاژ می­تواند درمان سریعی برای کنترل خونریزی نیز باشد و همچنین با بررسی نمونه تهیهشده از نظر پاتولوژی، شرایط هورمونی فرد و وضعیت بافت اندومتر برای تیم پزشکی مشخص می­شود. خطر هیپرپلازی و تومورهای بدخیم در زنان زیر ۳۵ سال، پایین است ولی خانم­ها در سنین قبل از یائسگی (منوپوز)، در خطر بیشتری قرار دارند. در مواردی­که ۱۲ ماه بعد از قطع دائمی قاعدگی (یائسگی)، فرد دچار خونریزی شود (خونریزی بعد از یائسگی)، برای تشخیص و درمان احتیاج به کورتاژ تشخیصی می­باشد. D/C معمولاً تحت بیهوشی عمومی انجام می­شود ولی از طریق بی­حسی موضعی، نخاعی و اپی­دوارل نیز ممکن است انجام شود. برای انجام این عمل بیمار در اتاق عمل روی تخت ژنیکولوژی قرار­گرفته و بعد از بیهوشی یا بی­حسی نخاعی، در شرایط کاملاً استریل، ابتدا معاینه لگن صورت میگیرد سپس سرویکس یا دهانه رحم با تناکولوم (ابزاری برای نگه داشتن دهانه رحم)، گرفته شده و با بوژی (ابزاری برای باز کردن دهانه رحم) شکل ۱، بهآرامی دهانه رحم باز(dilate) می­شود، سپس با استفاده از کورت (ابزاری برای تراشیدن داخل رحم)، شکل ۲، از تمام جهتهای رحم نسوج تراشیده شده و جهت پاتولوژی ارسال می­شود. معمولاً این عمل عارضه­ای نداشته ولی از عوارض نادر آن، سوراخ شدن رحم (۶/۰%) و تب بعد از عمل (۵/۰%) گزارش شده است. عارضه سوراخ شدن رحم بسیار نادر بوده و بیشتر در رحم­هایی که به­شدت به سمت جلو (anteflexed) و یا عقب (retroflexed) خم شده باشد، تنگی­ دهانه رحم (cervical stenosis)، حاملگی یا بد­خیمی­های رحم وجود داشته باشد، اتفاق می­افتد.

مقالات مرتبط
جدیدترین مـقالات آموزشی
ساعات حضور در مطب
شنبه الی پنج شنبه: صبح ها از 10 الی 12
شنبه الی چهار شنبه: عصر ها از 16 الی 20
تلفن: 88430922-021
بالا