همه چیز درباره ی غربالگری مرحله ی اول و سونوی ان تی

غربالگری چیست ؟

 تست های غربالگری (غربالگری مرحله اول بارداری و غربالگری مرحله دوم بارداری (، به مجموعه ای از بررسی های آزمایشگاهی و سونوگرافی گفته می شود که در مراحل مختلف انجام شده و هدف آن هم این است که مادران باردار را از یکسری سندرم ها و نقایص جنینی (نه همه ی نقایص)  غربال کرده و آنها را در گروه های کم خطر یا پر خطر قرار دهد .

در کنار هدف اصلی غربالگری بارداری ، که تعیین خطر ابتلای جنین به 3 سندرم (داون – ادوارد – پاتو) و نقایص لوله ی عصبی (NTDs) می باشد ، گاهی می توان به صورت جانبی ، به ریسک بیماریهای زیر نیز پی برد:

  • برآورد خطر بیماری ایکتیوزیس (ichthyosis) با پایین بودن سطح استریول
  • برآورد خطر بیماری SLOS  با پایین بودن سطح استریول
  • برآورد احتمال ابتلای مادر به مسمومیت بارداری (پره اکلامپسی) با افزایش inhibin-A و  B-HCG و AFP و کاهش استریول و PAPP-A

در مورد غربالگری در بارداری باید بدانید :

آزمایش غربالگری، تشخیص نیست .فقط مشخص میکند که کدام مادر ، پر خطر است و نیاز دارد که بررسی شود .

یک آزمایش غربالگری طبیعی، هیچ ضمانتی نمی کند که جنین شما کاملا طبیعی و سالم به دنیا بیاید. چون یک سری از نقایص، اصلا در حیطه ی آزمایش غربالگری در بارداری نیست . مثل شکاف کام و ...

در مقابل ، اگر مشکلی در نتایج غربالگری دیده شود، تا زمان انجام یک تست تشخیصی (مثل آمنیوسنتز) ، نظر خاصی نمی شود داد.

آزمایش غربالگری برای چه کسانی است ؟

با توجه به اینکه نقایص و سندرم های مورد بررسی، در خانواده هایی که هیچ سابقه ای ندارند، نیز به میزان کافی دیده می شود ، بنابراین توصیه می شود همه ی خانم ها در هر سنی ، تست های غربالگری را انجام دهند .

غربالگری مرحله اول

نام های دیگر : دبل مارکرغربالگری سه ماهه اول

زمان انجام غربالگری مرحله اول :

از 11 هفته و یک روز تا 13 هفته و 6 روز .

غربالگری مرحله اول چه چیزی را بررسی میکند:

احتمال خطر سندرم داون (تریزومی21) و سندرم پاتو (تریزومی 13) و سندرم ادواردز (تریزومی 18)

شامل : یک آزمایش خون + یک سونوگرافی برای بررسی ضخامت پشت گردن (NT-سونوی ان تیو وجود استخوان بینی (ان بی- ( NB

درباره ی آزمایش خون غربالگری مرحله اول:

نام دیگر آن : آزمایش دبل مارکر 

 هدف آن  ، اندازه گیری 2 هورمون free-B-HCG   و PAPP-A   خون مادر می باشد .

نیازی به ناشتایی ندارد . مثل آزمایشهای معمولی است که تا کنون انجام داده اید .

در هر ساعت از شبانه روز قابل انجام است .

درباره ی سونوی ان تی :

روش انجام آن مثل سونوگرافی های معمولی است (از روی شکم) . اما درسونوگرافی ان تی  ، با روش خاصی، ضخامت پشت گردن جنین و وجود استخوان بینی در جنین بررسی می شود . این سونوگرافی باید توسط سونوگرافیست ماهری که گواهینامه ی انجام آن را دارد انجام شود . کوچکترین خطایی در اندازه گیری عدد ان تی ، می تواند نتیجه ی غربالگری  را تغییر دهد.

عدد ان تی (ضخامت پشت گردن جنین ) ، در جنین های مبتلا به سندرم داون ، افزایش نشان میدهد .

دیده شدن استخوان بینی ، نشانه ی خوبی است . اما مشاهده نشدن آن ، نیاز به پیگیری مجدد در هفته های آینده دارد.

اگر آزمایشات هیچ مشکلی نداشته باشد ، اما عدد ان تی بالاتر از حد مشخص است، فقط در موارد زیر آزمایشات دقیق تر مثل آمنیوسنتز نیاز است :

  • عدد ان تی بالای 3 باشد + مادر بالای 35 سال سن داشته باشد.
  • عدد  ان تی بالای 4 باشد  + مادر زیر 35 سال سن داشته باشد .
  • تمام زنان ( در هر سنی ) اگر عدد ان تی بالاتر از 3 و نیم داشته باشند ، باید در 18 تا 20 هفتگی اکوی قلب جنین انجام دهند .

نتیجه ی غربالگری مرحله اول:

نتیجه ی غربالگری مرحله اون حاملگی بصورت برآوردی از آزمایشات و نتیجه ی سونوگرافی  و سن مادر گزارش می شود و این نتیجه به ما می گوید که آیا لازم است مادر تست های تشخیصی دقیق انجام دهد یا نه .

وقتی ریسک  غربالگری مرحله اول  پایین است ،  این بدین معناست که شما از نظر ابتلای جنین به سندرم داون و سندرم ادوراد و سندرم پاتو در گروه کم خطر قرار دارید . اما این خطر درشما ، هنوز صفر نیست. اما به قدری پایین است که ارزش بررسی های دیگر را ندارد .

وقتی ریسک غربالگری مرحله دوم  بالاست ، این به این معنی است که احتمال ابتلا در جنین شما به اندازه ای کافی است که ارزشش را دارد بررسی های بیشتری انجام دهید .

تفسیر جواب غربالگری مرحله اول :

پس از اینکه جواب غربالگری مرحله اول را دریافت  کردید ، با توجه به نتیجه ، در یکی از گروه های زیر قرار می گیرید:

.1 پرخطر)اسکرین مثبت / غربالگری مثبت( high risk /  

اگر عدد ریسک شما 1:50 و بالاتر باشد (مثلا مخرج کوچکتر شود .مثل 1:42 ) در گروه پرخطر هستید و باید آزمایشهای اختصاصی تر برای تشخیص قطعی انجام دهید .

.2 ریسک متوسط

اگر نتیجه ی غربالگری شما عددی بین 1:50 و 1:200 باشد ، شما در گروه خطر متوسط قرار دارید . برای این گروه  ، می توانیم صبر کنیم تا 15-16 هفته تا تست ترکیبی (سکوئنشنال) را انجام دهند .

.3 کم خطر)اسکرین منفی /غربالگری منفی(low risk/

اگر نتیجه ی نهایی  ریسک کمتر از 1:200 را نشان دهد ، (مثلا  1:2500) ، نیازی به کار خاصی نیست . این مادر فقط جهت بررسی نقایص لوله ی عصبی (مغز و نخاع) ، در هفته های 15-16 به آزمایشگاه ارجاع داده می شوند تا میزان آلفافیتوپروتیین محاسبه شود .

 

 

مقالات مرتبط
جدیدترین مـقالات آموزشی
ساعات حضور در مطب
شنبه الی پنج شنبه: صبح ها از 10 الی 12
شنبه الی چهار شنبه: عصر ها از 16 الی 20
تلفن: 88430922-021
بالا